Genetische Gemodificeerde Planten
| 1. Productie van GMO's |
| 2. Producten van GMO's |
| 3. Advisering |
(Eén van eerste GMO voorbeelden, een langer houdbare tomaat van Zeneca)
Genetische modificatie van organismen (GMO) is een nieuwe methode om in organismen, zoals planten en dieren, eigenschappen te veranderen. Traditioneel gebeurt dat door kruisingen uit te voeren of door b.v. spontane mutaties. Zoals elk nieuw onderwerp, bestaat over GMO veel discussies. Veel over planten en dieren, maar gek genoeg niet over GMO bij mensen en farmaceutische producten, terwijl de zorgen en problemen niet anders van aard zijn.
De overheid in Nederland en EU heeft niet stil gezeten en heeft strenge wetgevingen opgesteld voor het uitvoeren van proeven en voor het vermarketen van producten afkomstig van GMO's. In 1990 kwam er wetgeving voor het milieu en in 1998 voor voedingsmiddelen (Novel Food). Deze laatste werd later aangepast en uitgebreid voor diervoeders (Novel Feed).
Bij voeding gaat het alleen om GMO planten. Het kan zijn dat de plant in zijn geheel wordt geconsumeerd, of dat er producten uit de planten gehaald worden. De producten zijn geen GMO's, maar vallen wel onder het strenge regiem van deze wetgevingen. (Fictieve voorbeelden zijn: de GMO tomaat en suiker uit de GMO suikerbiet).
Als je een GMO plant gaat ontwikkelen zal je een lang traject moeten doorlopen, waarin bovengenoemde wetgevingen aan de orde komen. Het is een EU procedure met een one-door-one-key principe voor de markttoelating. Je meldt je bij één kantoor met alle veiligheidsdossiers via de nationale autoriteit bij de EU Commissie. De EFSA, European Food and Safety Agency, speelt een belangrijke rol bij de beoordeling van de dossiers. Alle lidstaten beslissen tenslotte of er een goedkeuring komt of niet.
De meeste GMO's zijn planten waarin een verbeterde ziekteresistentie is ingebouwd. Dit is al oude wens van elke boer om zijn producten te verbeteren met een zelfde of zelfs grotere opbrengst. De producten van deze planten, eiwit, olie, zetmeel, vezels, etc etc. blijven onveranderd met als gevolg dat voor de consument er niet wezenlijk beter voedingsmiddelen van deze planten zijn gekomen. Echter GMO's met verbeterde samenstelling van de plant zijn onderweg en zullen meer ten goede kunnen komen van de consument. Een voorbeeld is GMO rijst met meer vitamines (Golden Rice met meer ß-carotene of pro-vitamine A in de korrel).
Veel meer bedrijven zullen niet zelf GMO's ontwikkelen, maar het kan wel zijn dat grondstoffen die gekocht worden afkomstig zijn van GMO's. In dat geval zal er aan speciale wettelijke etiketteringseisen voldaan moeten worden. Belangrijk is de vraag wat te doen bij onbedoelde verontreinigingen. De inspanningen die een ondernemer zal moeten nemen, zullen afhangen van de kans op deze verontreinigingen. Dit is vergelijkbaar met het hygiëne HACCP principe.
Hoewel GMO's en producten van GMO's in Europa nauwelijks een rol spelen in voeding, komen de producten van GMO's wel voor in diervoeders. Dat omgaan met GMO's een complexe materie is, is mede veroorzaakt door extra aandacht die door actiegroepen en media er aan gegeven wordt. Voorkom negatieve belangstelling en laat u goed voorlichten. De Lichtenbelt Consultancy kan u helpen.